Na początku maja odnotowano przypadki andyjskiego hantawirusa (ANDV) wśród pasażerów i załogi statku wycieczkowego M/V Hondius. W odpowiedzi szybko wdrożono środki ostrożności, w tym izolację przypadków kontaktowych i hospitalizację osób zakażonych w celu ograniczenia prawdopodobieństwa transmisji.

Hantawirusy to wirusy odzwierzęce przenoszone przez gryzonie, zwykle związane z określonymi gatunkami żywicieli. Większość hantawirusów nie jest przenoszona między ludźmi. Jednak hantawirus andyjski jest wyjątkiem, ponieważ jest to jedyny znany szczep zdolny do przenoszenia się z człowieka na człowieka, co może skutkować ciężką i potencjalnie zagrażającą życiu chorobą.

RODZAJ

Wirus andyjski jest wirusem osłonkowym należącym do rodziny Hantaviridae (rodzaj Orthohantavirus), którego naturalnym rezerwuarem są dzikie gryzonie, takie jak myszy, szczury i norniki.

TRANSMISJA

Przenoszenie zachodzi przede wszystkim poprzez:

• Wdychanie cząstek aerozolu z zanieczyszczonego moczu, kału lub śliny
• Bezpośredni kontakt z odchodami gryzoni

Chociaż przenoszenie się wirusa z człowieka na człowieka jest nadal przedmiotem badań, zaobserwowano ograniczoną transmisję w przypadkach bliskiego i długotrwałego kontaktu.

INKUBACJA

Okres inkubacji wynosi zwykle około trzech tygodni, od 10 dni do 6 tygodni.

OBJAWY

Objawy kliniczne różnią się w zależności od szczepu hantawirusa. Zakażenie może prowadzić do:

• Gorączka krwotoczna z zespołem nerkowym (HFRS)
• Zespół krążeniowo-płucny hantawirusa (HCPS)

W infekcjach wirusem andyjskim objawy zwykle zaczynają się od:

• Gorączka
• Bóle głowy
• Zmęczenie
• Bóle mięśni
• Objawy żołądkowo-jelitowe

W ciężkich przypadkach choroba może rozwinąć się do:

• Zapalenie płuc
• Ostra niewydolność oddechowa
• Wstrząs

ŚRODKI ZAPOBIEGANIA ZAKAŻENIOM I ICH KONTROLI

Biorąc pod uwagę, że droga przenoszenia hantawirusa andyjskiego jest nadal badana, w placówkach opieki zdrowotnej niezbędne jest ścisłe wdrożenie zarówno standardowych, jak i opartych na transmisji środków ostrożności.

Kluczowe środki obejmują:

• Ścisła higiena rąk przy użyciu alkoholowego preparatu do dezynfekcji rąk (gdy dłonie nie są widocznie zabrudzone), zgodnie ze Światową Organizacją Zdrowia 5 Moments
• Stosowanie odpowiednich środków ochrony osobistej (środki ochrony indywidualnej (PPE)): maska FFP2/FFP3, ochrona oczu, odporny na działanie płynów fartuch z długimi rękawami i rękawice
• Prawidłowe procedury zakładania i zdejmowania oraz higiena rąk wykonywana przed i po użyciu środków ochrony indywidualnej (PPE)
• Codzienne mycie i dezynfekcja powierzchni przy użyciu produktów skutecznych przeciwko wirusom otoczkowym
• Umieszczanie pacjentów w izolatkach z podciśnieniem (12 wymian powietrza na godzinę lub minimum 6)
• Stosowanie dedykowanego lub jednorazowego sprzętu medycznego
• Gospodarowanie odpadami klinicznymi jako odpadami zakaźnymi kategorii A
• Transport bielizny pościelowej w nieprzepuszczalnych i oznakowanych workach
• Ograniczenie lub unikanie wizyt pacjentów
• Czas trwania izolacji powinien być podyktowany poprawą kliniczną i poparty, jeśli to możliwe, negatywnymi wynikami testu PCR.

WYMAGANIA DOTYCZĄCE DEZYNFEKCJI

Hantaviridae są wirusami osłonkowymi. Zgodnie z normą europejską EN 14885 środki dezynfekujące muszą wykazywać skuteczność przeciwko wirusom osłonionym.

Odpowiednie normy europejskie potwierdzające skuteczność wirusobójczą obejmują:

• EN 14476 (podstawowe działanie wirusobójcze)
• EN 16777 (dezynfekcja powierzchni bez działania mechanicznego)
• EN 17111 (dezynfekcja narzędzi)
• EN 17272 (dezynfekcja drogą powietrzną)

Niektóre krajowe organizacje ekspertów mogą publikować zalecenia zawierające szczegółowe wymagania dotyczące środków ostrożności lub skuteczności produktów dezynfekcyjnych, które muszą być stosowane lokalnie.

Źródła:

• ECDC - zakażenie hantawirusem - zakażenie hantawirusem; Szybkie doradztwo naukowe w zakresie zakażeń, środków zapobiegawczych i kontrolnych dla pacjentów
• placówki opieki zdrowotnej z chorobą wywołaną wirusem andyjskim (ANDV)
• Światowa Organizacja Zdrowia – Hantawirusy
• Ministère de la santé - https://solidarites-sante.gouv.fr/
• CDC– About Hantavirus | Hantavirus | CDC ;
• CDC - Facts About Hantaviruses. [https://stacks.cdc.gov/view/cdc/11878/cdc_11878_DS1.pdf]
• Institut Pasteur - Informations et recommandations sur les hantavirus - Institut Pasteur